Genel Tanıtım (Program Hakkında)
İklim değişikliği ile mücadele, çevresel sürdürülebilirlik ve Türkiye'nin de taraf olduğu uluslararası anlaşmalar, ülke ekonomisini "Yeşil Dönüşüm" sürecine yöneltmiştir. Bu dönüşümün merkezinde, fosil yakıtlara bağımlılığı azaltacak, temiz ve sürdürülebilir nitelikteki yenilenebilir enerji kaynakları yer almaktadır. Enerji sektöründeki bu köklü değişim; güneş, rüzgar, jeotermal ve biyoenerji gibi alanlarda kurulum, işletme ve bakım yetkinliklerine sahip, nitelikli teknik insan gücüne olan ihtiyacı artırmaktadır.Yenilenebilir Enerji Teknikerliği programı, bu ihtiyacı karşılamak üzere tasarlanmıştır. Programımızın temel amacı; öğrencilerimizi yenilenebilir enerji sistemlerinin (Güneş, Rüzgar, Jeotermal, Biyokütle) projelendirilmesi, kurulması, işletilmesi ve bakımı konularında teorik ve pratik bilgiyle donanmış yetkin birer tekniker olarak yetiştirmektir. Ayrıca, enerji depolama teknolojileri ve akıllı şebekeler gibi gelişen alanlarda da temel yetkinlikler kazandırmak hedeflerimiz arasındadır.
Üniversitemizin bulunduğu Aydın ili, bu alanda eğitim görmek için eşsiz bir bölgesel avantaj sunmaktadır. İlimizde aktif olarak faaliyet gösteren 9 Güneş Enerjisi Santrali (GES), 15 Rüzgar Enerjisi Santrali (RES), 35 Jeotermal Enerji Santrali (JES) ve 8 Biyoenerji Santrali bulunmaktadır. Bu durum, öğrencilerimize eğitimleri süresince kapsamlı staj, teknik gezi ve yerinde uygulama olanakları tanıyarak, mezuniyet sonrası bölgesel ve ulusal iş gücü piyasasına entegrasyonlarını kolaylaştıran önemli bir kariyer fırsatı anlamına gelmektedir.
Yenilenebilir Enerji Teknikerliği Programı, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Buharkent Meslek Yüksekokulu Elektrik ve Enerji Bölümüne bağlı, iki yıl süreli bir ön lisans programıdır. Program; güneş, rüzgâr, jeotermal ve biyokütle kaynaklı enerji sistemlerinin projelendirme, kurulum, işletme ve bakım süreçlerinde görev alacak teknikerler yetiştirir.
Buharkent Meslek Yüksekokulu 2015 yılında açılmış ve ilk öğrencilerini 2016 yılında almıştır. Program, yüksekokulun öğrenci alan ilk programlarından biri olarak 2016-2017 akademik yılında Alternatif Enerji Kaynakları Teknolojisi adıyla öğretime başlamıştır. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) kararıyla 2025 yılında Yenilenebilir Enerji Teknikerliği Programına dönüştürülmüştür.
Öğretim, dört yarıyıl ve 120 AKTS üzerinden yürütülür. İlk üç yarıyıl yüksekokulda kuramsal ve uygulamalı derslerle geçer. Dördüncü yarıyıl, İşletmede Mesleki Eğitim (İME) dersiyle bir işletmede tamamlanır (3+1 modeli).
Uygulamalı dersler, yüksekokuldaki toplam 140 m² alana sahip üç laboratuvarda yapılır:
-Elektrik Laboratuvarı,
-Elektronik Laboratuvarı 1-2
-Alternatif Enerji Kaynakları Laboratuvarı
Program İçeriği
Öğretim programı 120 AKTS'dir; bunun 90 AKTS'si zorunlu, 22 AKTS'si alan seçmeli ve 8 AKTS'si bölüm dışı seçmeli derslerden oluşur.
|
Ders grubu
|
AKTS
|
Oran
|
|
Zorunlu dersler
|
90
|
%75,0
|
|
Alan seçmeli dersler
|
22
|
%18,3
|
|
Bölüm dışı seçmeli dersler
|
8
|
%6,7
|
|
Toplam
|
120
|
%100
|
|
Yarıyıl
|
Zorunlu (AKTS)
|
Alan seçmeli (AKTS)
|
Bölüm dışı seçmeli (AKTS)
|
Toplam (AKTS)
|
|
1. Yarıyıl
|
19
|
7
|
4
|
30
|
|
2. Yarıyıl
|
17
|
9
|
4
|
30
|
|
3. Yarıyıl
|
24
|
6
|
0
|
30
|
|
4. Yarıyıl (İşletmede Mesleki Eğitim)
|
30
|
0
|
0
|
30
|
|
Toplam
|
90
|
22
|
8
|
120
|
Seçmeli 1, 2 ve 3 gruplarında toplam 26 ders bulunur; bunların 23'ü güneş, rüzgâr, jeotermal ve biyokütle teknolojileri ile ölçme, bakım, proje yönetimi ve enerji ekonomisi konularındaki alan dersleridir. Bölüm dışı seçmeli havuzunda 23 ders yer alır.
Öğrenci, alan seçmeli derslerinden birinci yarıyılda en az 7, ikinci yarıyılda en az 9, üçüncü yarıyılda en az 6 AKTS; bölüm dışı seçmeli derslerden birinci ve ikinci yarıyıllarda en az 4'er AKTS alır.
Zorunlu derslerin dört yarıyıldaki haftalık ders saatleri toplamı 98'dir; bunun 52 saati (%53) uygulama ve laboratuvar çalışmasıdır.
Misyon ve Vizyon
Misyon
Programın misyonu, Türkiye'nin yeşil dönüşüm hedefleri doğrultusunda enerji sektörünün ihtiyaç duyduğu teknik insan kaynağını, Aydın ilindeki enerji tesisleriyle iş birliği içinde yürütülen uygulamalı eğitimle yetiştirmektir. Program, öğrencilerini çevreye duyarlı, etik ilkelere bağlı ve sorun çözebilen Yenilenebilir Enerji Teknikerleri olarak mesleğe hazırlar.
Vizyon
Programın vizyonu, yenilenebilir enerji teknikerliği eğitiminde ulusal düzeyde referans alınan ve mezunları sektörde tercih edilen bir program olmaktır.
Amaç
Bu ön lisans programının amacı, yenilenebilir enerji kaynaklarından (güneş, rüzgâr, jeotermal, biyokütle) elektrik üreten santrallerin kurulum, işletme ve bakım süreçlerini yürütebilecek teknik bilgi ve beceriye sahip teknikerler yetiştirmektir. Program ayrıca öğrencilere enerji depolama teknolojileri, akıllı şebekeler ve enerji verimliliği uygulamaları gibi gelişen alanlarda temel yetkinlikler kazandırmayı amaçlar. Teknik bilginin yanında, yeşil işlerin gerektirdiği problem çözme, analitik düşünme, proje yönetimi ve takım çalışması becerilerinin geliştirilmesine de önem verir. Bu amaçlara ulaşmak için Aydın ilinin yenilenebilir enerji altyapısı (güneş, rüzgâr ve jeotermal enerji santralleri) eğitim ortamı olarak kullanılır; öğrencilere sunulan yerinde uygulama, İşletmede Mesleki Eğitim ve teknik gezi imkânları mezunların bölgesel iş gücüne katılımını kolaylaştırır. Program, çevresel sürdürülebilirlik bilinci ve meslek etiği sorumluluğu taşıyan, AB Yeşil Mutabakatı gibi temel çevre politikaları ve mevzuatı hakkında bilgi sahibi teknikerler yetiştirmeyi de amaçlar.
Hedef
Programın hedefi; temel fen bilimleri ile elektrik, elektronik ve fizik yasalarını meslek hesaplamalarında kullanan, güneş, rüzgâr, jeotermal ve biyokütle kaynaklarının çalışma ilkelerini açıklayan ve bu kaynakları küresel kapasite açısından analiz edebilen teknikerler yetiştirmektir. Mezunlar enerji tesislerinin kurulum, işletme ve bakım adımlarını uygular, alanlarına ilişkin ölçümleri yapıp sonuçlarını yorumlar, enerji üretim projelerinin hazırlanmasında görev alır ve atıklardan enerji elde etme yöntemlerini açıklar. Uygulamada karşılaşılan sorunların çözümünde ekip üyesi olarak sorumluluk üstlenir; toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik değerlere, iş sağlığı ve güvenliği, sosyal güvenlik hakları ve kalite kurallarına uygun çalışır; bir yabancı dilde alanlarındaki gelişmeleri izler. Program bu yeterlilikleri, Aydın ilindeki enerji tesisleriyle iş birliği içinde yürütülen uygulamalı eğitimle kazandırmayı ve mezunlarının yeşil dönüşüm sürecinde enerji sektöründe tercih edilen teknikerler olmasını hedefler.
Kayıt Kabul (Giriş) Koşulları ve Eğitim Süresi
Programa, Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) Temel Yeterlilik Testi (TYT) puanıyla ve Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) merkezi yerleştirmesiyle öğrenci alınır.
Mezuniyet için öğrencinin öğretim programındaki tüm dersleri başararak 120 AKTS'yi tamamlaması ve genel ağırlıklı not ortalamasının 4,00 üzerinden en az 2,00 olması gerekir.
Daha önce bir yükseköğretim kurumunda öğrenim görmüş öğrenciler, kayıt yaptırdıkları yarıyılın ilk haftası sonuna kadar ders eşdeğerliği başvurusu yapabilir.
Kayıt tarihleri ve istenen belgeler her yıl ADÜ Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı tarafından duyurulur.
İstihdam Olanakları (Çalışma Alanları, İş Bulma İmkânları ve Mesleki Kariyer)
Mezunlar tekniker unvanıyla yenilenebilir enerji santrallerinde, kurulum ve bakım firmalarında, ekipman üreticilerinde ve kamu kurumlarının teknik birimlerinde çalışır.
Çalışma alanları
|
Çalışma alanı
|
Üstlenilen görevler
|
|
Güneş enerjisi santralleri ve çatı tipi fotovoltaik kurulum firmaları
|
Panel ve evirici montajı, devreye alma, üretim izleme, periyodik bakım
|
|
Güneş enerjili ısıtma (güneş-ısıl) sistemleri kuran firmalar
|
Kolektör ve sıcak su sistemi montajı, devreye alma, bakım
|
|
Rüzgâr enerjisi santralleri
|
Türbin montajı, mekanik ve elektriksel bakım, arıza tespiti
|
|
Jeotermal enerji santralleri ve jeotermal ısıtma tesisleri
|
Santral işletme operatörlüğü, saha ölçümleri, ekipman bakımı
|
|
Biyogaz ve biyokütle tesisleri
|
Tesis işletme, süreç izleme, bakım
|
|
Enerji depolama ve hibrit sistem firmaları
|
Batarya sistemi kurulumu ve bakımı
|
|
Yenilenebilir enerji ekipmanı üreten ve satan firmalar
|
Üretim, kalite kontrol, teknik satış, satış sonrası destek
|
|
Proje, taahhüt ve danışmanlık firmaları
|
Saha keşfi, ölçüm, proje çizimi desteği, enerji verimliliği çalışmaları
|
|
Kamu kurumları ve yerel yönetimler
|
Teknik hizmetler birimlerinde tekniker kadroları (kurum ilanındaki koşullara göre)
|
İş bulma imkânları
• Öğrenciler dördüncü yarıyılda 70 iş günü süreyle bir işletmede tam zamanlı çalışır; bu süre mezuniyet öncesi iş deneyimi sağlar.
• EPDK lisans kayıtlarında Aydın ili için 35 jeotermal, 15 rüzgâr, 9 güneş ve 8 biyokütle kaynaklı lisanslı elektrik üretim tesisi yer almaktadır. Bu tesisler teknik gezi, yerinde uygulama ve İME için kullanılır.
Mesleki kariyer ve lisans tamamlama
Mezunlar, ÖSYM tarafından yapılan Dikey Geçiş Sınavı (DGS) ile lisans programlarına geçebilir. Tercih edilebilecek programlar her yıl DGS Kılavuzunun Tablo-2'sinde ilan edilir.
ÖSYM 2026-DGS Kılavuzu Tablo-2'ye göre Yenilenebilir Enerji Teknikerliği mezunlarının tercih edebileceği lisans programları şunlardır:
• Elektrik Mühendisliği
• Elektrik-Elektronik Mühendisliği
• Enerji Sistemleri Mühendisliği
• Makine Mühendisliği
Değişim ve Geçiş Koşulları (Yatay Geçiş / Çift Anadal / Yandal / Muafiyet Olanakları)
Programa kurum içi ve kurumlar arası yatay geçiş ikinci ve üçüncü yarıyıllarda yapılabilir; çift anadal ve yandal başvuruları da ikinci veya üçüncü yarıyılın başında alınır.
Yatay geçiş
Programında programlar arası geçiş ve değişim işlemleri, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından belirlenen mevzuat ile Aydın Adnan Menderes Üniversitesi'nin ilgili eğitim-öğretim yönetmelikleri ve yönergeleri doğrultusunda yürütülmektedir. Öğrenciler, gerekli akademik ve idari koşulları sağlamaları hâlinde, ilan edilen kontenjanlar çerçevesinde kurum içi veya kurumlar arası yatay geçiş başvurusunda bulunabilirler. Öğrenci değişim programlarından yararlanma koşulları ise ilgili programın başvuru şartlarına ve üniversitenin yürürlükteki düzenlemelerine bağlıdır.
Başvuru tarihleri, ADÜ akademik takvimiyle birlikte Buharkent MYO duyurularında yayımlanır.
Çift anadal
Çift anadal programı, koşulları sağlayan öğrencinin ADÜ'deki ikinci bir ön lisans programından da diploma almasını sağlar. Koşullar ADÜ Çift Anadal ve Yandal Yönergesinde düzenlenmiştir.
Yandal
Yandal programı, öğrencinin başka bir alanda sınırlı sayıda ders alarak yandal sertifikası almasını sağlar; sertifika diploma yerine geçmez.Koşullar ADÜ Çift Anadal ve Yandal Yönergesinde düzenlenmiştir.
Muafiyet ve ders eşdeğerliği
Daha önce başka bir yükseköğretim programında başarılan dersler, ADÜ Ders Eşdeğerlik ve İntibak Esaslarına göre eşdeğer sayılabilir.
Endüstriye Dayalı Öğretim – İşletmede Mesleki Eğitim (İME)
Program 3+1 modeliyle yürütülür: öğrenci üç yarıyılı yüksekokulda, dördüncü yarıyılı İMEU201 İşletmede Mesleki Eğitim dersi kapsamında bir işletmede tam zamanlı çalışarak tamamlar.
|
Konu
|
Uygulama
|
Dayanak
|
|
Ders kodu ve kredisi
|
İMEU201, 30 AKTS
|
Yönerge md. 5/5-6
|
|
Yarıyıl
|
Dördüncü yarıyıl; aynı yarıyılda başka ders yer almaz.
|
Yönerge md. 5/2 ve 5/4
|
|
Süre
|
70 iş günü; bir hafta 5 iş günü, bir iş günü 8 saat
|
İME Protokolü md. 3; Yönerge md. 5/7
|
|
Kayıt koşulu
|
İkinci yarıyılda ortak dersler dışındaki derslerden F2 notuyla başarısız olan öğrenci İME dersine kayıt yaptıramaz. Birinci ve üçüncü yarıyıl başarı durumu kaydı etkilemez.
|
Yönerge md. 12/5-a
|
|
İşletme seçimi
|
Öğrenci işletmeyi kendi bulur. İşletmenin uygunluğuna Akademik Birim Komisyonu karar verir.
|
Yönerge md. 19/1-2
|
|
Yer
|
Aydın il sınırları esastır; diğer illerde ve yurt dışında da yapılabilir.
|
Yönerge md. 11/1
|
|
Sözleşme
|
Öğrenci, işletme yöneticisi ve yüksekokul müdürü arasında üç nüsha imzalanır.
|
Yönerge md. 10
|
|
Devam
|
En az %80 devam zorunludur. Raporlu, izinli ve izinsiz günlerin toplamı sürenin %20'sini aşarsa öğrenci F2 notuyla başarısız sayılır.
|
Yönerge md. 14/3-4
|
|
Sigorta
|
İş kazası ve meslek hastalıkları sigortası ile hastalık sigortası Üniversite tarafından yapılır. Öğrenci genel sağlık sigortası bakımından müstehak değilse bu sigorta da Üniversitece yapılır.
|
Yönerge md. 13
|
|
Ücret
|
İşletme, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanununun 25. maddesi kapsamında ücret öder. Ücret, 20 ve daha fazla personel çalıştıran işletmelerde net asgari ücretin %30'undan, diğer işletmelerde %15'inden az olamaz.
|
Yönerge md. 20
|
|
İzleme
|
Sorumlu öğretim elemanı öğrenciyi süreç boyunca en az iki kez işyerinde veya çevrim içi araçlarla denetler.
|
Yönerge md. 8/1-a
|
|
Faaliyet raporu
|
Öğrenci yaptığı çalışmaları günlük veya haftalık olarak rapora yazar ve dönem sonu sınavlarının bitiş tarihine kadar teslim eder.
|
Yönerge md. 16
|
|
Değerlendirme
|
Başarı puanı = işletmedeki mesleki eğitim sorumlusunun notunun %40'ı + sorumlu öğretim elemanının notunun %60'ı
|
Yönerge md. 17/4
|
Başvuru adımları
Sözleşme, taahhütname, rapor yazım kılavuzu ve değerlendirme formu Buharkent MYO İşletmede Mesleki Eğitim Uygulaması sayfasında yayımlanmaktadır.
